مقولات عشر

محمد علی به آبادی محمد علی به آبادی محمد علی به آبادی · 14 اردیبهشت · خواندن 1 دقیقه

به نام خدا

در فلسفه باستان همه مفاهیم موجود درجهان در ده قسم مطرح گردیده است که به مقولات عشر معروف اند

جوهر واعراض نه گانه

آنهارا در یک بیت شعر می توان یافت

کم وکیف ووضع واین وله زبعدش هم متی

هم چنین باشد مضاف وفعل وبعدش انفعال

اما در تحقیقات فیلسوفان اخیر اسلامی این دو مقوله درسه مقوله خلاصه شده است

جوهر  کیف ونسبت

جوهر قائم فی نفسه است ودروجود نیاز بجایی ندارد

کیف عرضی است که قائم بغیر است مانند رنگ ها وحالات نفسانی

ونسبت دارای وجودی مستقل نیست ودرمیان دو موجود مطرح می گردد مانند وضعیت مالکیت مکان زمان اضافه فعل وانفعال

ضمنا کمیت به اشتباه عرض نامیده می شد درحالیکه از شئون جوهر است یعنی جوهر بدون کمیت موجودیت نمی یابد